دۇنيانىڭ بىرىنچى AI شىركىتى
OpenAI ۋە ChatGPT
ChatGPT، Work، Codex، dots ۋە OpenAI API ھەققىدە ئۇيغۇرچە قوللانما. مودېلنىڭ نامى، مەھسۇلاتنىڭ ئىسمى ۋە ئىشلىتىش مۇھىتىنى ئايرىپ چۈشىنىمىز.
يېڭىلانغان ۋە رەسمىي مەنبەلەردىن تەكشۈرۈلگەن ۋاقىت: 2026-10-03. مودېل، باھا ۋە زىيارەت شەرتلىرى ۋاقىت ئۆتۈشى بىلەن ئۆزگىرىشى مۇمكىن.
OpenAI دېگەن نېمە؟
بارلىق ئىنسانىيەتكە پايدىلىق AI قۇرۇش ماقسىتىدا قۇرۇلغان تەتقىقات ۋە مەھسۇلات شىركىتى
🏛️
شىركەت تارىخى
OpenAI 2015-يىلى Sam Altman، Elon Musk، Greg Brockman قاتارلىقلار تەرىپىدىن San Francisco دا قۇرۇلغان. ئاساسلىق مەقسەت: «بارلىق ئىنسانىيەتكە پايدىلىق AGI قۇرۇش.»
💥
ChatGPT ئىنقىلابى
2022-يىل نويابىر ئېيىدا ChatGPT يايدۇرۇلغاندىن كېيىن 5 كۈندە 1 مىليون ئىشلەتكۈچىگە يەتتى. 2 ئايدا 100 مىليون ئىشلەتكۈچى — تارىختىكى ئەڭ تېز ئۆسكەن ئاپپ.
💰
Microsoft بىلەن شەرتنامە
Microsoft 2019-يىلى $1 مىلياردلىق سالمىدا ئالغان. 2023-يىلى $10 مىلياردلىق شەرتنامە تۈزۈلگەن. Azure OpenAI Service ئارقىلىق كارخانا بازىرىغا كىردى.
🏗️
تەشكىلات قۇرۇلمىسى
OpenAI «Capped Profit» مودېلىدا — پايدا بۆلۈشكە چەك بار. OpenAI Inc (غەيرى تىجارەت) ئاساسى تەشكىلات. OpenAI Global LLC تىجارەت قوللىشى. CEO: Sam Altman.
🔬
AGI ئارزۇسى
OpenAI نىڭ ئاخىرقى مەقسىتى AGI (Artificial General Intelligence) قۇرۇش. 2023-يىلى «بىز AGI يىلتىزىغا يېقىنلاشتۇق» دەپ ئاشكارىلانغان. Superalignment تىمى AGI بىخەتەرلىكىگە مەركەزلىشىدۇ.
📊
بازار ئورنى
دۇنيادىكى ئەڭ مەشھۇر AI مۇلازىمىتى. 2024-يىلى $3.7 مىلياردلىق كىرىم مۆلچەرلىنىدۇ. API ئارقىلىق مىليوندىن ئارتۇق تەرەققىياتچى ئىشلىتىدۇ.
ھازىرقى GPT مودېللىرى
| مودېل | API ID | ئاساسلىق ئىشلىتىش | كىرگۈزۈش / چىقىرىش |
|---|---|---|---|
| GPT-6 Astra | gpt-6-astra | مۇرەككەپ تەپەككۇر، كودلاش ۋە قوراللىق خىزمەت | $10 / $50 |
| GPT-6.1 Sol | gpt-6.1-sol | كود، ھۆججەت ۋە كۆپ باسقۇچلۇق خىزمەتتە ئىقتىدار بىلەن تەننەرخنى تەڭپۇڭلاشتۇرۇش | $2 / $10 |
| GPT-6 Luna | gpt-6-luna | تۈرلەش، ئۇچۇر ئايرىش ۋە كۆپ ھەجىملىك ئېنىق ۋەزىپە | $0.10 / $0.50 |
جەدۋەلدىكى باھا — ھەر 1 مىليون token ئۈچۈن ئامېرىكا دوللىرىدىكى ئۆلچەملىك API كىرگۈزۈش / چىقىرىش باھاسى؛ ChatGPT ياكى Claude ئايلىق ئابونىت ھەققى ئەمەس. Cache، قورال چاقىرىش، ئۇزۇن context ۋە باشقا بىر تەرەپ قىلىش دەرىجىلىرى ئايرىم ھېسابلىنىدۇ.
Terra دېگەن نام GPT-5.6 Terra گە تەۋە. GPT-5.6 Sol، Terra ۋە Luna تارقىتىش جەريانىدا يەنىلا بار؛ ئۇلارنى GPT-6 ئائىلىسىنىڭ يېڭى مودېللىرى بىلەن ئارىلاشتۇرماسلىق كېرەك.
GPT-6.1 Sol، GPT-6 Sol ۋە GPT-6 Luna ChatGPT نىڭ Work ۋە Codex مۇھىتىدا بار؛ ئادەتتىكى Chat مۇھىتىدا ئەمەس. كۆرۈنىدىغان تاللاشلار ھېسابات، خېرىدار پروگراممىسى ۋە workspace تەڭشىكىگە باغلىق.
OpenAI — مودېللار تىزىملىكىChatGPT — مودېللار ۋە زىيارەت شەرتلىرىGPT-5.6 Terra ۋە باشقا ئىلگىرىكى مودېللارمەھسۇلاتلار ۋە مۇلازىمەتلەر — Products
OpenAI نىڭ بارلىق رەسمىي مەھسۇلاتلىرى ۋە API مۇلازىمەتلىرى
// 15 مۇلازىمەت
| مەھسۇلات / API | نېمە ئۈچۈن |
|---|---|
| ChatGPT | سۆھبەت، سوئال-جاۋاب ۋە مەزمۇن بىلەن ئىشلەش؛ مودېل ۋە ئىقتىدار زىيارىتى پىلانغا باغلىق. |
| ChatGPT Work / Codex | قورال، ھۆججەت ۋە كود ئارقىلىق ۋەزىپە تاماملاش. |
| dots | داۋاملىق مەسئۇلىيەت ئېلىپ، ئۇلانغان ئەپلەر ۋە تۈرلەر بىلەن ئىشلەيدىغان agent. |
| Responses API | مودېل جاۋابى ۋە قورال چاقىرىشنى ئۆز ئىلتىماسىڭىزدا باشقۇرۇش. |
| Agents API | OpenAI باشقۇرىدىغان Codex runtime ئارقىلىق ئۇزۇن ۋەزىپىلەرنى ئىجرا قىلىش. |
| Agents SDK | Agent loop، قورال ۋە workflow نى ئۆز پروگراممىڭىزدا باشقۇرۇش. |
API ئىقتىدارلىرى — API Features
OpenAI API نىڭ ئاساسلىق تېخنىكىلىق ئىقتىدارلىرى ۋە ئىشلىتىش ئۇسۇللىرى
// 13 ئىقتىدار
| ئىقتىدار ئىسمى | ئۇيغۇرچە ئىسمى | تەپسىلاتى | تۈرى |
|---|---|---|---|
| Chat Completions | سۆھبەت تاماملاش | ئاساسلىق API. system/user/assistant رولى بىلەن JSON شەكلىدە كۆپ مەرتىبىلىك سۆھبەت. | ئاساسلىق |
| Streaming | ئاقىملىق جاۋاپ | stream=true ئارقىلىق جاۋابنى ئاقىملىق شەكىلدە ئالىش — ئىشلەتكۈچى تەجرىبىسىنى ياخشىلايدۇ. | مەشھۇر |
| Function Calling | ئىقتىدار چاقىرىش | GPT غا تاشقى قوراللار بىرىش — DB سوئالى، API چاقىرىش، ھىسابلاش قاتارلىقلار. | مەشھۇر |
| JSON Mode | JSON چىقىم | response_format: json_object بىلەن مودېل چوقۇم JSON قايتۇرىدۇ. تۈزۈملۈك مەزمۇن ئۈچۈن. | مەشھۇر |
| Structured Outputs | قۇرۇلمىلىق چىقىم | JSON Schema بىلەن مودېل جاۋابىنىڭ قۇرۇلمىسىنى ئېنىق بەلگىلەش. JSON Mode دىن كۈچلۈك. | يېڭى |
| Vision | رەسىم چۈشىنىش | رەسىمنى URL ياكى base64 شەكلىدە يوللاپ تەھلىل قىلدۇرۇش. GPT-4o قوللايدۇ. | مەشھۇر |
| Predicted Outputs | مۆلچەرلىك چىقىم | ئالدىن مۆلچەرلەنگەن مەزمۇن بىلەن API تېزلىكىنى ئاشۇرۇش — كود تۈزىتىش ئۈچۈن. | يېڭى |
| Prompt Caching | تەتكۈز يادرولاش | ئۇزۇن تەتكۈزلەرنى يادروپلاش. خارجىيەتنى 50% ئاشۇرۇش، تېزلىكنى 80% كۆپەيتىش. | يېڭى |
| Temperature / Top-P | ئىجادىيلىق كونترولى | 0-2 ئارىسىدا temperature بىلەن مودېل جاۋابىنىڭ ئىجادىيلىق دەرىجىسىنى كونترول. | ئاساسلىق |
| Logprobs | تامغا ئىقتىمالىيىتى | ھەر تامغانىڭ ئىقتىمالىيەت قىممىتىنى قايتۇرۇش — تەھلىل ۋە بىنجىمار ئۆلچىمى ئۈچۈن. | ئالغا |
| Seed | بەلگىلىك چىقىم | بىر خىل seed بىلەن ئوخشاش جاۋاپ ئالىش — تەكرارلانغۇچىلىق سىنامىسى ئۈچۈن. | ئاساسلىق |
| Python / Node SDK | رەسمىي SDK | openai Python ۋە openai Node.js كۈتۈپخانىلىرى — تولۇق type ئىپادىلىمىسى. | مەشھۇر |
| Usage Dashboard | ئىشلىتىش كۆرسەتكۈچى | API ئىشلىتىش تارىخى، خارجىيەت ئانالىزى ۋە تېزلىك چەك كۆزىتىش تاختىسى. | ھەقسىز |
OpenAI تارىخى يىلنامىسى
2015-يىلدىن بۈگۈنگىچە — دۇنيانى ئۆزگەرتكەن AI ئىنقىلابى
// SYSTEM: initialized | USER: سۈنئىي ئىدراك | PLATFORM: idirak.com
تۈزگۈچى: سۈنئىي ئىدراك — idirak.com سۇپىسى ئۈچۈن ئۇيغۇرچە AI يىلنامىسى توپلىمى