سۈنئىي ئىدراك2026-04يېڭىلانغان:

Anthropic & Claude — ئۇيغۇرچە تولۇق قوللانما

(Anthropic & Claude — Complete Guide)

Anthropic شىركىتى ۋە Claude سۈنئىي ئىدراك مودېلى ھەققىدە تولۇق قوللانما

ئۇيغۇرچە AI نى 1-قەدەمدىن باشلاڭ

AI بىخەتەرلىكى تەتقىقات شىركىتى

Anthropic ۋە Claude

بىخەتەر، پايدىلىق ۋە ئادالەتلىك AI قۇرۇش ئۈچۈن قۇرۇلغان — دۇنيادىكى ئالدىنقى قاتاردىكى AI تەتقىقات شىركىتى

2021

قۇرۇلغان يىل

يېڭىلانغان ۋە رەسمىي مەنبەلەردىن تەكشۈرۈلگەن ۋاقىت: 2026-10-24. مودېل، باھا ۋە زىيارەت شەرتلىرى ۋاقىت ئۆتۈشى بىلەن ئۆزگىرىشى مۇمكىن.

Anthropic دېگەن نېمە؟

AI بىخەتەرلىكى تەتقىقات شىركىتى ۋە Claude نىڭ قۇرغۇچىسى

🏛️

شىركەت تارىخى

Anthropic 2021-يىلى OpenAI نىڭ سابىق خىزمەتچىلىرى تەرىپىدىن قۇرۇلغان. Dario Amodei (CEO) ۋە Daniela Amodei (President) ئىسىملىك قېرىنداشلار شىركەتنى باشقۇرىدۇ. باش ئىشخانىسى: San Francisco, California. Anthropic ئاممىۋى مەنپەئەت شىركىتى (Public Benefit Corporation) سۈپىتىدە تىزىملانغان.

🎯

ئاساسلىق مەقسەت

«بىخەتەر AI قۇرۇش» — AI بىخەتەرلىكى تەتقىقاتى (Alignment, Interpretability) بىلەن يۇقىرى ئىقتىدارلىق AI مودېللىرىنى قۇرۇش ئوتتۇرىسىدا توغرا تەڭپۇڭلۇق ساقلاش، شۇنىڭ بىلەن بىرگە ئالدىنقى قاتاردىكى AI مودېللىرىنى ياساش.

💎

مەبلەغ سالغۇچىلار

Amazon ۋە Google Anthropic نىڭ مۇھىم دەسلەپكى مەبلەغ سالغۇچىلىرى. 2026-يىلى 12-فېۋرال Anthropic Series G ئايلانمىسىدا $30 مىليارد مەبلەغ توپلاپ، قىممىتى $380 مىليارد بولدى. 2026-يىلى 28-ماي Series H ئايلانمىسىدا يەنە $65 مىليارد توپلاپ، قىممىتى (مەبلەغدىن كېيىن) $965 مىلياردقا يەتتى. بۇ ئايلانما Amazon نىڭ $5 مىليارد مەبلىغىنى ئۆز ئىچىگە ئالغان، ئىلگىرى ۋەدە قىلىنغان $15 مىلياردلىق بۇلۇت شىركەتلىرى مەبلىغىنىمۇ ئۆز ئىچىگە ئالىدۇ.

🔬

Constitutional AI

Anthropic نىڭ ئۆزگىچە تەتقىقات ئۇسۇلى. مودېلغا «ئاساسىي قانۇن» (Constitution) بېرىلگەندىن كېيىن، مودېل ئۆز جاۋابلىرىنى شۇ پرىنسىپلار بويىچە باھالاپ ياخشىلايدۇ. بۇ ئۇسۇل پەقەت ئىنسان باھاسىغا (RLHF) تايىنىشنى ئازايتىدۇ.

🤝

بۇلۇت ھەمكارلىقلىرى

Claude مودېللىرى Claude API (Claude Platform)، Amazon Bedrock، Google Cloud ۋە Microsoft Foundry ئارقىلىق ئىشلىتىلىدۇ.

📊

بازار ئورنى

ChatGPT (OpenAI) ۋە Gemini (Google) بىلەن بازاردا رەقابەت قىلىدۇ؛ بولۇپمۇ كارخانا ۋە كودلاش ساھەسىدە كۈچلۈك. Anthropic نىڭ ئېلانىغا كۆرە، 2026-يىلى ماي ئېيىدا يىللىق كىرىم سۈرئىتى (run-rate) $47 مىلياردتىن ئاشقان.

ھازىرقى Claude مودېل ئائىلىسى

مودېلAPI IDئاساسلىق ئورنىكىرگۈزۈش / چىقىرىش
Claude Fable 5.1claude-fable-5-1قىيىن تەپەككۇر ۋە ئۇزۇن مۇددەتلىك agent خىزمىتى$10 / $50
Claude Opus 5.5claude-opus-5-5مۇرەككەپ كودلاش ۋە بىلىم خىزمىتى$4 / $20
Claude Sonnet 5.5claude-sonnet-5-5تېزلىك ۋە ئىقتىدار تەڭپۇڭلۇقى$2 / $10
Claude Haiku 5.5claude-haiku-5-5تېز، يېنىك ۋە كۆپ ھەجىملىك خىزمەت$0.10 / $0.50

جەدۋەلدىكى باھا — ھەر 1 مىليون token ئۈچۈن ئامېرىكا دوللىرىدىكى ئۆلچەملىك API كىرگۈزۈش / چىقىرىش باھاسى؛ Claude نىڭ ئايلىق ئابونت ھەققى ئەمەس. Cache، قورال چاقىرىش، ئۇزۇن context ۋە باشقا بىر تەرەپ قىلىش دەرىجىلىرى ئايرىم ھېسابلىنىدۇ.

ھازىرقى تۆت مودېلنىڭ ھەممىسىدە 1M context ۋە 128K چىقىرىش چېكى بار. بۇ چەكلەر بىر ئىلتىماسنىڭ ھەقىقىي token سانى ئەمەس. Haiku 5.5 نىڭ باھاسى 100K token غىچە بولغان تەلەپ ئۈچۈن؛ ئۇنىڭدىن ئۇزۇن تەلەپتە $0.50 / $2.50. Haiku 4.5 ($1 / $5) ھازىر كونا (legacy) مودېل.

Claude Haiku 5.5 2026-يىلى 7-ئۆكتەبىر ئېلان قىلىندى. Claude Mythos 5.1 نىڭ زىيارىتى چەكلىك؛ ئۇ ئادەتتىكى ئومۇمىي مودېل تىزىملىكىدىكى تاللاش ئەمەس. Fable 5.1 بىلەن Mythos 5.1 نى زىيارەت شەرتى جەھەتتىن ئايرىش كېرەك.

Anthropic — ھازىرقى مودېللار

مۇلازىمەتلەر ۋە مەھسۇلاتلار — Products

Anthropic نىڭ رەسمىي مەھسۇلاتلىرى ۋە API مۇلازىمەتلىرى

11 مۇلازىمەت

مۇلازىمەت ئىسمىئۇيغۇرچە ئىسمىتەپسىلاتىتۈرى
Claude (claude.ai)Claude ئەپىتور، desktop ۋە mobile دا Claude بىلەن سۆھبەت؛ تور ئىزدەش، ھۆججەت قۇرۇش، Artifacts، Projects ۋە ئەسلەش (memory).Free/Pro
Free / Pro / Maxشەخسىي پىلانلارFree $0؛ Pro ئايلىق $20 (يىللىق تۆلىسە ئايلىق $17)؛ Max ئايلىق $100 دىن باشلىنىدۇ (Pro دىن 5 ياكى 20 ھەسسە كۆپ ئىشلىتىش).ھەقلىق
Team / Enterpriseتىم ۋە كارخانا پىلانىSSO، مەركەزلىك ھېسابات، ئىشلىتىش ئانالىزى؛ Enterprise دا SCIM، audit log ۋە سانلىق مەلۇمات ساقلاش كونتروللۇقى.كارخانا
Claude Codeكود يېزىش agent ىتېرمىنال ۋە IDE دا ئىشلەيدىغان كودلاش agent ى. بارلىق ھەقلىق پىلانلاردا بار.مەشھۇر
Claude in ChromeChrome توركۆرگۈ agent ىChrome دا تور بەتلىرىنى ئوقۇش ۋە ۋەزىپە ئىجرا قىلىش. Pro ۋە ئۇنىڭدىن يۇقىرى پىلانلاردا.ھەقلىق
Claude Design / Slides / Docsلايىھە، slide ۋە ھۆججەت2026-يىلى 8-ئۆكتەبىردىن باشلاپ beta دىن چىقىپ، Free نى ئۆز ئىچىگە ئالغان بارلىق پىلانلاردا بار.يېڭى
Claude API (Claude Platform)تەرەققىياتچى APIClaude مودېللىرىنى ئۆز ئەپىڭىزگە قىستۇرۇش؛ ئىشلەتكەن token بويىچە ھەق تۆلەيسىز.مەشھۇر
Managed Agentsباشقۇرۇلىدىغان agent لارAgent لارنى Anthropic نىڭ سۇپىسىدا قۇرۇش ۋە ئىجرا قىلىش؛ token ھەققىدىن باشقا، ئاكتىپ ۋاقىت ئۈچۈن سائىتىگە $0.08.يېڭى
Amazon Bedrock / Google Cloud / Microsoft Foundryبۇلۇت سۇپىلىرىدا ClaudeClaude مودېللىرىنى AWS، Google Cloud ياكى Azure مۇھىتىدا ئىشلىتىش.مەشھۇر
Model Context Protocol (MCP)مودېل مەزمۇن (context) كېلىشىمىClaude نى تاشقى مۇلازىمەتلەر (GitHub، Notion، Slack…) بىلەن ئۇلاش ئۈچۈن ئوچۇق ئۆلچەم.ئوچۇق
Claude Docs (platform.claude.com)رەسمىي ھۆججەتلەرAPI قوللانمىسى، تەتكۈز يېزىش يېتەكچىسى ۋە مودېل ئۇچۇرلىرى.ھەقسىز

API ئىقتىدارلىرى — API Features

Claude API نىڭ ئاساسلىق تېخنىكىلىق ئىقتىدارلىرى

13 ئىقتىدار

ئىقتىدار ئىسمىئۇيغۇرچە ئىسمىتەپسىلاتىتۈرى
Messages APIئۇچۇر APIئاساسلىق API نۇقتىسى. system، user، assistant روللىرى ئارقىلىق كۆپ قېتىملىق سۆھبەت قۇرۇش.ئاساسلىق
Streamingئېقىملىق جاۋابServer-Sent Events ئارقىلىق مودېل جاۋابىنى يېزىلىۋاتقان ھامان پارچە-پارچە ئەۋەتىش.مەشھۇر
Tool Use (Function Calling)قورال ئىشلىتىشClaude غا تاشقى قوراللار (ئىزدەش، ھېسابلاش، API…) نى چاقىرىش ئىقتىدارىنى بېرىش.مەشھۇر
Vision (Image Input)رەسىم چۈشىنىشرەسىمنى base64 ياكى URL شەكلىدە يوللاپ Claude دىن تەھلىل ۋە چۈشەندۈرۈش سورىيالايسىز.مەشھۇر
PDF SupportPDF ئوقۇشPDF ھۆججىتىنى بىۋاسىتە API غا يوللاپ Claude نىڭ مەزمۇنىنى تەھلىل قىلىشىغا رۇخسەت قىلىش.يېڭى
Adaptive thinking + effortماسلىشىشچان تەپەككۇرمودېل قانچىلىك ئويلىنىشنى ئۆزى بەلگىلەيدۇ؛ effort پارامېتىرى (مەسىلەن medium، high) ئارقىلىق باشقۇرىسىز. كونا «extended thinking» (budget_tokens) يېڭى مودېللاردا قوبۇل قىلىنمايدۇ.يېڭى
Prompt Cachingتەتكۈزنى غەملەش (Cache)ئۇزۇن system prompt ۋە ھۆججەتلەرنى غەملەپ قايتا ئىشلىتىش. Cache ئوقۇش ئاساسىي كىرگۈزۈش باھاسىنىڭ 10% ى، Fable 5.1 دا 2.5%، Opus 5.5 ۋە Sonnet 5.5 تە 5%.مەشھۇر
Batch APIتۈركۈملەپ ئىجرا قىلىشنۇرغۇن تەلەپلەرنى بىر تۈركۈم قىلىپ ئىجرا قىلىش — 50% ئەرزان، لېكىن نەتىجە ئاستاراق چىقىدۇ.يېڭى
System Promptsسىستېما تەتكۈزىClaude نىڭ شەخسىيىتى، رولى ۋە ئۆزگەرمەس قائىدىلىرىنى بەلگىلەيدىغان system بۆلىكى.ئاساسلىق
Max Tokensئەڭ ئۇزۇن جاۋابClaude نىڭ بىر قېتىملىق جاۋابىدىكى ئەڭ ئۇزۇن تامغا سانىنى چەكلەش.ئاساسلىق
Stop Sequencesتوختاش بەلگىسىClaude نىڭ مەلۇم بەلگىگە يەتكەندە جاۋابنى توختىتىشى. قۇرۇلمىلىق مەزمۇن ھاسىللاش ئۈچۈن.ئاساسلىق
Metadataئىشلەتكۈچى ئۇچۇرىAPI تەلىپىگە ئىشلەتكۈچى ID قاتارلىق metadata قوشۇش — قالايمىقان ئىشلىتىشنى بايقاش ئۈچۈن.ئاساسلىق
Python / TypeScript SDKرەسمىي SDKanthropic (Python) ۋە @anthropic-ai/sdk (TypeScript) كۇتۇپخانىلىرى — تولۇق type قوللىشى بار.مەشھۇر

AI بىخەتەرلىك تەتقىقاتى — Safety Research

Anthropic نىڭ AI بىخەتەرلىكى ساھەسىدىكى ئاساسلىق تەتقىقاتلىرى

6 تەتقىقات

🏛️ Constitutional AI (CAI)

مودېلغا «ئاساسىي قانۇن» بېرىپ، ئۇنىڭ ئۆز جاۋابلىرىنى ئۆزى باھالىشىغا ئىشلىتىش. پەقەت RLHF غىلا تايانمايدىغان، ئىنسان قىممەت قارىشىغا ماسلاشتۇرۇش ئۇسۇلى.

🔍 Mechanistic Interpretability

نېيرون تورى ئىچىدە ئۇچۇرنىڭ قانداق بىر تەرەپ قىلىنىدىغانلىقىنى چۈشىنىش — «AI نىڭ ئىچىنى كۆرۈش» تەتقىقاتى.

📏 Responsible Scaling Policy

يۇقىرى خەتەرلىك AI مودېللىرىنى قاچان ۋە قانداق يايدۇرۇشنى بەلگىلەيدىغان رەسمىي سىياسەت رامكىسى.

🧪 Red Teaming

مودېلنى يايدۇرۇشتىن بۇرۇن قىزىل تىم ئارقىلىق بىخەتەرلىك يوچۇقلىرىنى بايقاش ۋە ئېتىش تەتقىقاتى.

🌐 AI Safety Policy

Anthropic دۆلەت ۋە خەلقئارا سەۋىيىدە AI بىخەتەرلىك سىياسىتىنى تەشەببۇس قىلىشتا ئالدىنقى سەپتە تۇرىدۇ.

📊 Alignment Science

AI نىڭ ئىنسان قىممەتلىرى ۋە مەقسىتىگە ماسلىشىش (Alignment) تەتقىقاتى — Anthropic نىڭ ئاساسلىق ئىلمىي يۆنىلىشى.

مەنبەلەر

Anthropic — ھازىرقى مودېللارClaude Haiku 5.5 نىڭ ئېلانىAnthropic — Series H مەبلەغ (2026-05-28)

داۋاملىق ئوقۇش

Claude Sonnet 5.5 قوللانمىسىClaude Fable ۋە Mythos قوللانمىسى