Edge0-145B: 145 مىليارد پارامېتىرلىق مودېل بىرلا ئويۇن كارتىسىدا ئىشلەيدۇ
Edge0 شىركىتى 145 مىليارد پارامېتىرلىق Edge0-145B مودېلىنى ئوچۇق ئېلان قىلدى، ئۇ بىرلا RTX 5090 D كارتىسىدا سېكۇنتىغا 98 توكېنغىچە تېزلىكتە ئىشلەيدۇ. يەنە Gemini 4 Hydrogen، llama.cpp 1.0 ۋە Perplexity Decider v1.3 ھەققىدە قىسقىچە خەۋەرلەر.
چوڭ تىل مودېللىرى (LLM) نى ئىشلىتىش ئۈچۈن ئادەتتە سانلىق مەلۇمات مەركىزىدىكى قىممەت ئۈسكۈنىلەر كېرەك بولىدۇ. Edge0 شىركىتى 12-نويابىر Edge0-145B ۋە ئۇنىڭدىن كىچىكرەك Edge0-120B مودېللىرىنى، شۇنداقلا ئۆزىنىڭ ئىجرا قىلىش رامكىسى (inference framework) نى Hugging Face ۋە GitHub دا ئېلان قىلدى. شىركەتنىڭ ئېيتىشىچە، بۇ 145 مىليارد پارامېتىرلىق مودېلنى شەخسىي كومپيۇتېردا ئىشلەتكىلى بولىدۇ.
قانداق قىلىپ بىرلا كارتىغا سىغىدۇ؟
مودېل كارتىسى (model card) غا قارىغاندا، Edge0-145B بولسا Qwen3.8-Flash-Next ئاساسىدا قۇرۇلغان مۇتەخەسسىسلەر ئارىلاشمىسى (Mixture-of-Experts, MoE) مودېلى. ئۇنىڭ ھەر بىر قاتلىمىدا 512 «مۇتەخەسسىس» بار، ئەمما ھەر بىر توكېن ئۈچۈن پەقەت 10 دانىسى ۋە بىر ئورتاق مۇتەخەسسىس ئىشلەيدۇ، يەنى ئاكتىپ پارامېتىرلار تەخمىنەن 10 مىليارد. مودېل 256K توكېنلىق مەزمۇن كۆزنىكى (context window) نى قوللايدۇ ۋە 4 بىتلىق (4-bit) ھالەتتە يېتىلدۈرۈلگەن.
Edge0 نىڭ ماتورى ئەڭ كۆپ ئىشلىتىلىدىغان مۇتەخەسسىسلەرنى ئويۇن كارتىسى (GPU) دا ساقلاپ، قالغانلىرىنى سىستېما خاتىرىسى (RAM) دىن ئېقىتىپ ئوقۇيدۇ. 24 GB لىق RTX 5090 D كارتىسىدا NVFP4 نەشرى 23.25 GiB كارتا خاتىرىسى ۋە 38.27 GiB سىستېما خاتىرىسى ئىشلەتكەن. شىركەت ئاگېنت ۋەزىپىلىرىدە سېكۇنتىغا 98.3 توكېن تېزلىك ۋە Terminal-Bench 2.1 دا 86.5 نومۇر ئالغانلىقىنى، Apple M2 Ultra دا بولسا سېكۇنتىغا 57 توكېن تېزلىكنى كۆرسىتىدۇ. بۇ نەتىجىلەرنىڭ ھەممىسى Edge0 نىڭ ئۆزى ئۆلچىگەن سانلار.
ئىجازەتنامىگە دىققەت
Edge0 بۇ مودېلنى «ئوچۇق مەنبەلىك» دەپ ئاتىغان بولسىمۇ، ئىجازەتنامىسى (license) پەقەت شەخسىي ئىشلىتىش، تەتقىقات ۋە ئىچكى ئىشلىتىشكە رۇخسەت قىلىدۇ. مودېلنى سېتىش، سودا خاراكتېرلىك مودېل مۇلازىمىتى ئېچىش ياكى ئۇنىڭ بىلەن سودا خاراكتېرلىك كود ياردەمچىسى تەمىنلەش ئۈچۈن Edge0 دىن ئايرىم ئىجازەت ئېلىش كېرەك. شۇنداقتىمۇ، بۇ چوڭلۇقتىكى مودېلنىڭ ئۈستەل كومپيۇتېرىدا ئىشلىشى يەرلىك سۈنئىي ئىدراك ئاگېنتلىرىنى شەخسلەرگە تېخىمۇ يېقىنلاشتۇرىدۇ.
باشقا مۇناسىۋەتلىك خەۋەرلەر
- Gemini 4 Hydrogen: Google 12-نويابىر تېز ۋە ئۈنۈملۈك يېڭى مودېل Gemini 4 Hydrogen نى ئېلان قىلدى. ئۇ Gemini API، AI Studio، Gemini ئەپى ۋە Google Search دا ھەممە ئىشلەتكۈچىلەرگە تارقىتىلىۋاتىدۇ. 1 مىليون توكېنلىق مەزمۇن كۆزنىكىنى قوللايدۇ، باھاسى ھەر 1 مىليون كىرگۈزۈش توكېنى ئۈچۈن 1.50 دوللار، چىقىرىش توكېنى ئۈچۈن 7.50 دوللار. Google نىڭ ئېيتىشىچە، ئۇ Gemini 3.8 Flash قا قارىغاندا ۋەزىپىلەرنى 2.5 ھەسسە تېز تاماملايدۇ.
- llama.cpp 1.0: نۇرغۇن يەرلىك سۈنئىي ئىدراك ئەپلىرىنىڭ ئاساسى بولغان llama.cpp ۋە ggml 13-نويابىر 1.0.0 نەشرىگە يەتتى. بۇنىڭدىن كېيىن ئىككىلىسى مەنىلىك نەشر نومۇرى (semantic versioning) غا ئەمەل قىلىدۇ: ئاممىۋى C API ئۆزگىرىپ ماسلاشماي قالسا، ئاساسلىق نەشر نومۇرى ئۆزگىرىدۇ. گۇرۇپپىنىڭ ئېيتىشىچە، llama.cpp ھازىر 150 تىن ئارتۇق مودېل قۇرۇلمىسىنى قوللايدۇ.
- Perplexity Decider v1.3: Perplexity جاۋاب يازمايدىغان، پەقەت تاللاشلارغا ئېھتىمال قايتۇرىدىغان «قارار مودېللىرى» نىڭ يېڭى نەشرى pplx-decider-v1.3 ۋە pplx-decider-flash-v1.3 نى Apache 2.0 ئىجازەتنامىسى بىلەن ئېلان قىلدى. يېڭى Locate ئىقتىدارى ھۆججەتتىن ئىسىم ياكى شەخسىي ئۇچۇرغا ئوخشاش ئېنىق تېكىست بۆلەكلىرىنى ئورنى بىلەن تېپىپ بېرىدۇ.
بۇ خەۋەرلەر ئوچۇق مەنبەلىك LLM لار ۋە يەرلىك ئىجرا قىلىش قوراللىرىنىڭ تېز تەرەققىي قىلىۋاتقانلىقىنى كۆرسىتىدۇ: كۈچلۈك مودېللار ئەمدى پەقەت بۇلۇت (cloud) تىلا ئەمەس، ئۆز كومپيۇتېرىمىزدىمۇ ئىشلىيەلەيدىغان بولۇۋاتىدۇ.
مەنبەلەر
- edge0.ai/blog/introducing-edge0-145b-frontier-ai-capabilities-on-your-own-computer
- huggingface.co/Edge0/Edge0-145B-NVFP4
- toolsift.ai/llm-news/2026-11-15/
- blog.google/innovation-and-ai/models-and-research/gemini-models/introducing-gemini-4-hydrogen/
- huggingface.co/blog/ggml-org/llama-cpp-v1
- github.com/ggml-org/llama.cpp/releases/tag/v1.0.0
- marktechpost.com/2026/11/13/perplexity-decider-v1-3-open-weight-decision-models-locate/
بۇ خەۋەر سىزگە قانداق تەسىر بەردى؟
مۇناسىۋەتلىك خەۋەرلەر
- يېڭى مودېل
Google ئەڭ كۈچلۈك مودېلى Gemini 4 Carbon نى ھەممەيلەنگە ئاچتى
Google 10-نويابىر كۈنى ئەڭ كۈچلۈك مودېلى Gemini 4 Carbon نى پروگرامما ئاچقۇچىلار، كارخانىلار ۋە Google AI Ultra مۇشتەرىلىرىگە ئاچتى. بۇ خەۋەردە يەنە Claude Meetings، ChatGPT دىكى Businesses، Gemini Robotics 2.5 ۋە Microsoft نىڭ نويابىر بىخەتەرلىك يېڭىلانمىسى قىسقىچە تونۇشتۇرۇلىدۇ.
- يېڭى مودېل
Meta ئەڭ كىچىك ۋە ئەڭ تېجەشلىك مودېلى Muse Ember نى ئېلان قىلدى
Meta Superintelligence Labs 9-نويابىر كۈنى ۋاكالەتچىلەرنىڭ كۈندىلىك قايتىلىنىدىغان ئىشلىرى ئۈچۈن لايىھەلەنگەن ئەڭ كىچىك ۋە ئەڭ تېجەشلىك مودېلى Muse Ember نى ئېلان قىلدى. باھاسى ھەر بىر مىليون كىرگۈزۈش توكېنى ئۈچۈن 0.10 دوللار، مەزمۇن كۆزنىكى 1 مىليون توكېن.
- يېڭى مودېل
Anthropic Claude Fable 5.2 نى ئېلان قىلدى
Anthropic 9-نويابىر كۈنى ئەڭ قىيىن تېخنىكىلىق خىزمەتلەر ئۈچۈن لايىھەلەنگەن Claude Fable 5.2 ۋە Claude Mythos 5.2 مودېللىرىنى ئېلان قىلدى. شۇ كۈنى xAI نىڭ Grok Bot رەسمىي ھېسابى بارلىق ئىشلەتكۈچىلەرنىڭ ھەپتىلىك ئىشلىتىش چېكىنى قايتا تولدۇرغانلىقىنى ئېيتتى.